The only way to learn MATHEMATICS

is to do MATHEMATICS.

- Paul Halmos -
1 Дараах илэрхийллийн утгыг олоорой. $$\dfrac{\sqrt{175}}{\sqrt{252}}+\left(\dfrac{5}{6}\right)^2$$ |290|

$$\dfrac{\sqrt{175}}{\sqrt{252}}+\left(\dfrac{5}{6}\right)^2=\dfrac{\sqrt{5^2\cdot7}}{\sqrt{6^2\cdot7}}+\dfrac{5^2}{6^2}=$$ $$=\dfrac{5\sqrt{7}}{6\sqrt{7}}+\dfrac{25}{36}=\dfrac{5}{6}+\dfrac{25}{36}=\dfrac{55}{36}.$$
2 $\begin{cases}x=2t^2-2\\ y=2t^3+2t^2+1\end{cases}$ параметрт тэгшитгэлээр өгөгдсөн функцийн уламжлалыг ол. |523|

$$y^\prime_x=\dfrac{dy}{dx}=\dfrac{\frac{dy}{dt}}{\frac{dx}{dt}}=\dfrac{6t^2+4t}{4t}=\dfrac{3t+2}{2}$$
3 $X$ санамсаргүй хувьсагчийн магадлалын тархалтыг хүснэгтээр өгсөн. Хэрэв математик дундаж $E(X)=4$ бол $-2a-2b$ тоог ол. $$ \begin{array}{c|ccc} X & 3 & 4 & 5 \\ \hline P(X=x) & a & b & 0.4 \\ \end{array} $$ |284|

Тархалтын хүснэгт дэх магадлалуудын нийлбэр $1$-тэй тэнцэх ёстой тул $$a+b+0.4=1\Rightarrow a+b=0.6 $$ байна. Одоо математик дунджаа тодорхойльё. $$\underbrace{E(X)}_{4}=3\cdot a+4\cdot b+5\cdot0.4\Rightarrow $$ $$\Rightarrow 3a+4b=2$$ тэнцэтгэл үүснэ. Өмнө олсон тэнцэтгэлтэйгээ систем болгоод бодвол $$\begin{cases}a+b=0.6\\ 3a+4b=2\end{cases}\Rightarrow\begin{cases}a=0.4\\ b=0.2\end{cases}$$ байна. Эндээс $$-2a-2c=-1.2.$$
4 Зурагт $O$ цэгт төвтэй $OAB$ секторын $AB$ нум ба $AD$, $BD$ хэрчмүүдээр хашигдсан хэсгийг будсаныг үзүүлэв. Энэ секторыг эхлээд $OB$ шулуунд хувьд тэгш хэмээр, дараа нь $OA$ шулууны дүрийн хувьд тэгш хэмээр хувиргах дараалсан хувиргалтыг давтан хийж дараах дүрсийг үүсгэжээ. Хэрэв $\angle AOB = \dfrac{\pi}{6}$, $OD = BD = 13$ см бол үүссэн дүрсийн будсан хэсгийн талбай дугуйн талбайн хэдэн хэсэг болох вэ?
. |802|

$OD=BD$ гэдгээс $\angle DBO=\dfrac\pi6=30^\circ$ ба $\angle ODB=\dfrac{2\pi}3=120^\circ$ гэж гарна. $ODB$ гурвалжин дээр косинусын теорем бичвэл $$OB^2=13^2+13^2-2\cdot13^2\underbrace{\cos120^\circ}_{-\frac12}=3\cdot13^2$$ $$OB=13\sqrt3$$ болно. $13\sqrt3$ радиустай, $30^\circ$ төв өнцөгтэй секторын талбай $\dfrac{\pi r^2}{12}=\dfrac{169}{4}\pi$ байна. Харин $ODB$ гурвалжны талбай $S_{ODB}=\dfrac12\cdot13\cdot13\cdot\sin120^\circ=\dfrac{169}{4}\sqrt3$. Эдгээрээс будагдсан нэг нүдний талбай $$S_{ABD}=\dfrac{169}{4}\pi-\dfrac{169}{4}\sqrt3=\dfrac{169}{4}(\pi-\sqrt3)$$ болно. Иймд, үүссэн дүрсийн будагдсан хэсгийн талбай $$S_{\mbox{буд}}=12\cdot S_{ABD}=507(\pi-\sqrt3)$$ болно. Дугуйн талбай $\pi\cdot(13\sqrt3)^2=507\pi$ тул бидний олох харьцаа $\dfrac{\pi-\sqrt3}{\pi}$ байна.
5 $f(x) = \dfrac{3x+3}{4x+2}$ функцийг авч үзье.
  1. $f(x)$ функцийн тодорхойлогдох муж $x\neq{\fbox a}$ байна.
  2. $x\neq{\fbox A}$ үед $f(x)$ функцийн урвуу функцийг $f^{-1}(x)$ гэвэл $f(3)=\fbox B$ гэдгээс $f^{-1}(\fbox B)=\fbox C$ байна.
  3. $f^{-1}(x)=\dfrac{\fbox Dx+\fbox E}{\fbox F x+\fbox G}$ тул $f(x)$ функцийн утгын муж $(-\infty;\fbox H)\cup(\fbox I;\infty)$ байна.
  4. $f(x)$, $f^{-1}(x)$ функцийн графикууд $x=\fbox{J}$, $x=\fbox{K}$ абсцисстай цэгүүдээр огтлолцоно. ($\fbox J< \fbox K$)
|420|

  1. $f(x)$ функцийн тодорхойлогдох муж $4x+2\neq0\Rightarrow x\neq-\dfrac{1}{2}$ байна.
  2. $x\neq-\dfrac{1}{2}$ үед $f(3)=\dfrac{6}{7}$ гэдгээс урвуу функц $f^{-1}(x)$-н хувьд $f^{-1}\left(\dfrac{6}{7}\right)=3$ байна.
  3. Одоо $f^{-1}(x)$ буюу урвуу функцээ олвол $$x=\dfrac{3y+3}{4y+2}\Rightarrow 4xy+2x=3y+3\Rightarrow$$ $$\Rightarrow y(4x-3)=-2x+3\Rightarrow y=\dfrac{-2x+3}{4x-3}$$ байна. Эндээс $f(x)$ функцийн утгыг муж нь $$4x-3\neq0\Rightarrow x\neq \dfrac{3}{4}\Rightarrow$$ $$\Rightarrow \left(-\infty, \dfrac{3}{4}\right)\cup \left(\dfrac{3}{4},\infty\right)$$ гэж олдоно.
  4. Одоо $f(x)$, $f^{-1}(x)$ функцүүдээ тэнцүүлээд шийдийг нь олвол $x_1=-\dfrac{3}{4}$, $x_2=1$ гэж олдоно. (Өмнөх бодлогуудыг ойлгосон бол $f(x)=x$, $f^{-1}(x)=x$ гээд олсон ч болно.)
Хэрвээ, чи хичээвэл юунд ч хүрч чадна...
- 8x100
Сэлүүн Санаа ХХК-ийн дэргэдэх 8x100 сургалтын төв нь үйл ажиллагаагаа эхлэсний 5 жилийн ойгоо тохиолдуулан олон арга хэмжээ зохиож байгаагийн нэг нь энэ цахим сургалтын систем болно.

Ирээдүй, хойч үеийн эзэд болох сурагч та бүхнийг хүссэн мэргэжилээ саадгүй сонгож, итгэл үнэмшил дүүрэн сурч, илүү өндөр мэдлэгтэй, чадварлаг боловсон хүчин болж эх орондоо зүтгээсэй гэсэн хүслийн дор ийнхүү ажиллаж байна.